انیت و یقین آور بودن برهان صدیقین سینوی

کرمی, محمد تقی; سعادت مصطفوی, آیت الله سید حسن

doi:10.30497/prr.2012.1149

	انیت و یقین آور بودن برهان صدیقین سینوی
پژوهش‌نامه فلسفه دین (نامه حکمت)
شناسنامه علمی شماره، دوره 6، شماره 2، آبان 1387، صفحه 5-23 اصل مقاله (235.8 K)
شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2012.1149
نویسندگان
محمد تقی کرمی¹؛ آیت الله سید حسن سعادت مصطفوی²
¹استادیار گروه فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی (ره)، تهران، ایران
²دانشیار گروه فلسفه و کلام دانشگاه امام صادق (علیه السلام)، تهران، ایران
چکیده
برهان صدیقین ابن‌سینا برای اثبات وجود خدا، یکی از مقبول‌ترین براهین اثبات وجود خدا محسوب می‌شود. یکی از چالش‌های مطرح در مورد این برهان، بحث از لمّی بودن یا إنّی بودن آن است. بر اساس یک برداشت مشهور و سنتی از کلمات ابن‌سینا، برهان إنّی مفید یقین نیست و لذا در مسئلة اثبات وجود خدا کارآمدی ندارد. اقامة برهان لمّی نیز برای خداوند ممکن نیست؛ زیرا در برهان لمّی، سیر از علت به معلول صورت می‌گیرد و خداوند علت ندارد. برای برون‌رفت از این معضله، برخی این برهان را نوعی برهان إنّی دانسته‌اند که در آن سیر از ملازمات عامه برای اثبات مطلوب صورت می‌گیرد و لذا یقین‌آور است. گروه دوم این برهان را برهان شبه لمّی دانسته‌اند، و برخی نیز به لمّی بودن این برهان اعتقاد دارند. در این مقاله، تلاش شده است از إنّی بودن برهان مورد بحث دفاع شود. إنّی دانستن این برهان، با مبانی فلسفی ابن‌سینا سازگار است و برهان إنّی نیز از نظر ابن‌سینا یقین‌آور است. البته کلمات ابن‌سینا دربارة إنّی بودن یا لمّی بودن براهین خداشناسی به طور عام و برهان صدیقین به شکل خاص، ‌قدری متعارض است. اما شاید بتوان با توجه به مبانی ابن‌سینا، ‌این تعارضات را برطرف کرد.
کلیدواژه‌ها
برهان صدیقین؛ برهان لمّی؛ برهان إنّی؛ برهان شبه لمّی
مراجع

آمار تعداد مشاهده مقاله: 5,379 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,935

معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه امام صادق علیه السلام

سامانه جامع رسانه‌های جمهوری اسلامی ایران

پرتال نشریات علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری MSRT

پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی - SID

اخبار و اعلانات

آمار

تعداد نشریات	19
تعداد شماره‌ها	565
تعداد مقالات	4,954
تعداد مشاهده مقاله	11,410,330
تعداد دریافت فایل اصل مقاله	6,762,787