ویتگنشتاین: معنا، کاربرد و باور دینی | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 3، دوره 3، شماره 1، 1384، صفحه 69-104 اصل مقاله (341.02 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2012.1189 | ||
| نویسنده | ||
| محمد حسین مهدوی نژاد | ||
| دانشجوی دکتری فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| ویتگنشتاین در دورة دوم حیات فلسفی خود، با توجه به کاربرد کلمات برای شناخت معنای آنها و با تأکید بر تنوع کاربردهای زبان و کثرت بازیهای زبانی، معتقد است که بازیهای مختلف زبانی از نحوههای حیات گوناگون نشئت میگیرند و هر نحوهای از حیات دارای زبان خاص خود است. گفتار دینی هم یک بازی زبانی مستقل با زبانی یکتاست که در نحوهای از حیات حک شده است و قواعد و منطق خاص خود را دارد. بنابراین، مفاهیم و گزارههای دینی در درون بازی زبانی دین معنا مییابد و زبان دینی فقط برای کسانی که در نحوة حیات دینی شرکت دارند، قابل فهم است. از نظر ویتگنشتاین، کاربرد زبان در بیان باورهای دینی، به هیچ وجه، شباهتی با کاربرد آن در اظهار امر واقع ندارد. باور دینی، استفاده از یک «تصویر» است؛ تعهدی راسخ و تزلزلناپذیر است که کل زندگی فرد را نظم و نَسَق میبخشد و مبتنی بر شواهد و دلایل نیست. از این رو نه از جانب علم و فلسفه مددی مییابد و نه هرگز گزندی میبیند. در این مقاله با بیان ماهیت زبان در اندیشة فلسفی ویتگنشتاین و توضیح مفاهیم «نحوههای حیات» و «بازیهای زبانی»، و بیان رسالت فلسفه در این خصوص، بر معنای باور دینی و قیاسناپذیری آن با باورهای دیگر و در نتیجه، بر یکتایی زبان دینی و استقلال گفتار دینی با بازی زبانی دین تأکید و برخی از مبانی فلسفی «ایمانگرایی ویتگنشتاینی» معرفی شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| زبان؛ کاربرد؛ معنا؛ بازی زبانی (دین)؛ نحوة حیات (دینی)؛ گفتار دینی؛ باور دینی؛ زبان دینی؛ ویتگنشتاین | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 9,542 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 3,137 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,946 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,275,224 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,681,589 |