تاثیر اعتقاد به سیلان وجودی بر حدود منطقی در حکمت متعالیه | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 3، دوره 3، شماره 2، آبان 1384، صفحه 41-66 اصل مقاله (204.19 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2012.1197 | ||
| نویسنده | ||
| مریم خوشدل روحانی | ||
| استادیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران | ||
| چکیده | ||
| یکی از مهمترین مباحث حکمت متعالیه صدرایی بحث تقسیم وجود به ثابت و سیال است. اعتقاد به وجود سیال از ثمرات اصل حرکت جوهری است که بعد از مبحث اصالت وجود و تشکیک وجود و امکان فقری چهرۀ بسیاری از مسائل فلسفی حکمت متعالیه را تغییر داده است. حکمت متعالیه با ارائۀ «نظریۀ حرکت جوهری» تصویر جدیدی از جسم و ماده ارائه میدهد. از دیدگاه صدرا، سیلان، تغییر و حرکت نحوۀ وجود موجودات غیرثابت است. در این گونه موجودات حرکت امر عارضی نیست بلکه ذات و جوهر آنها در حرکت است. با حرکت جوهری و به تبع آن وجود سیال سیمای ثابت جهان دگرگون میشود. برخلاف نظریات پیشصدرایی که جواهر صورت و فصل ثابت دارند و حد منطقی با این مفاهیم ثابت تعریف میشود، در حکمت متعالیه هر موجود سیال، هویتی سیال دارد که طیفی از ماهیات صور و فصول را دارا میشود و در نتیجه حدود منطقی نیز بر این اساس دچار تحول میشوند. این مقاله ابتدا بر آن است که صورت، فصل و ماهیت موجود مادی را در حکمت مشّاء بررسی کند و سپس، به تحولات مباحث فلسفی صورت، فصل و ماهیت در حکمت متعالیه بپردازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| صورت؛ فصل؛ ماهیت؛ ماده؛ وجود سیال؛ حرکت جوهری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6,348 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,152 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 568 |
| تعداد مقالات | 4,983 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,723,663 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,943,960 |