نظریه تصویری زبان؛ با تاکید بر لوازم معرفت شناختی آن | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 5، دوره 1، شماره 1، اردیبهشت 1382، صفحه 107-123 اصل مقاله (150.77 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2012.1225 | ||
| نویسنده | ||
| محمد حسین مهدوی نژاد | ||
| عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور یزد، یزد، ایران | ||
| چکیده | ||
| ویتگنشتاین، در طول فعّالیّت فلسفی خود، دو نظریّهی کاملاً متفاوت دربارهی زبان و ماهیّت و ساختار آن ابراز داشت. یکی از نقاط اصلی اختلاف در فلسفهی او، همان اختلافی است که در دو نوشتهی مهمّ او رسالهی منطقی ـ فلسفی، مشهور به تراکتاتوس و پژوهشهای فلسفی، در مورد تحلیل زبان، به چشم میخورد که میتوان آن را تقابل میان «نظریّهی تصویری زبان» و «نظریّهی کاربردی زبان» دانست. ویتگنشتاین، در دورهی اوّل فلسفی خود، با پذیرش اتمیسم منطقی و رویکرد زبان صوری (متأثّر از نظریّات راسل) و تقسیم گزارهها به تحلیلی و ترکیبی (متأثّر از هیوم) و بیمعنا تلقّی کردن قضایای تحلیلی و نیز پذیرش گزارههای بسیط و گزارههای مرکّب در عالَم زبان و واقعیّات بسیط و واقعیّات مرکّب در عالَم خارج، نظریّهی تصویری زبان را در تراکتاتوس، بیان کرد. مسألهی اصلی ویتگنشتاین در تراکتاتوس، ماهیّت زبان، ماهیّت اندیشه و واقعیّت است. اندیشهی اصلی ویتگنشتاین در تراکتاتوس، این است که زبان، تصویری منطقی از جهان ارائه میکند. زبان، یک ماهیّت مشترک دارد و وظیفهی آن، تنها تصویر واقع است و نمیتواند به فراسویِ واقعیّت برسد. متافیزیک، مسألهی حیات، اخلاق، زیباییشناسی و دین، همگی فراتر از زبان هستند؛ این امور، رازورزانه هستند و برای گام نهادن در این امور، باید با آنها ارتباط وجودی برقرار کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| زبان؛ معنا؛ گزارهی بسیط؛ گزارهی مرکّب؛ گزارهی تحلیلی؛ گزارهی ترکیبی؛ اخلاق؛ دین؛ مابعدالطّبیعه؛ ویتگنشتاین | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 8,645 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,629 |
||