زکات پول از منظر فقه فریقین و بررسی ظرفیت بالقوه آن در فقرزدایی (مطالعه سالهای 1387 تا 1389 اقتصاد ایران) | ||
| مطالعات اقتصاد اسلامی | ||
| مقاله 2، دوره 6، شماره 1 - شماره پیاپی 11، 1392، صفحه 35-60 اصل مقاله (356.53 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ies.2013.1508 | ||
| نویسندگان | ||
| احمد شعبانی1؛ عبدالمحمد کاشیان* 2 | ||
| 1دانشیار دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق(ع) | ||
| 2دانشجوی دکترای اقتصاد اسلامی، دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق(ع) | ||
| چکیده | ||
| در حالی که نص صریح روایات دلالت بر آن دارد که زکات برای رفع فقر وضع گردیده و نصاب آن به گونهای است که برای رفع فقر کفایت میکند، تحقیقات تجربی نشان میدهد که درآمد بالقوه زکات (بر اساس نظر مشهور فقهای شیعه) بسیار کمتر از آن است که بخواهد برای رفع فقر کفایت کند. برای پاسخ به این نوع تشکیک در کارایی زکات، فرضیههای متعددی مطرح گردیده است که این مقاله فرضیهای جدید به آنها میافزاید. فرضیه جدید دلالت بر آن دارد که «بر مبنای نظر برخی از فقها (و برخلاف قول مشهور)، مراد از نقدین در زکات موارد نهگانه، پولی است که مردم با آن مبادله انجام میدهند و لذا پولهای امروزی مشمول زکات هستند؛ از اینرو درآمد زکات به اندازه کافی بالا خواهد بود و برای رفع فقر کفایت میکند». این مقاله ضمن بیان آراء فقهای فریقین درباره زکات پول و نیز مبنا قرار دادن نظریه وجوب زکات پول، با استفاده از یک روش ابتکاری در تعیین مصداق نصاب و با استفاده از آمار سپردههای بانکی و میزان پول نقد، به برآورد ظرفیت بالقوه زکات پول در اقتصاد ایران میپردازد و میزان کارایی آن در رفع فقر را مورد آزمون قرار میدهد. نتایج تحقیق نشان میدهد که بر مبنای مانده سپردههای بانکی بخش خصوصی، میزان زکات بالقوه پول توانایی قابل توجهی در رفع فقر دارد و میتواند سطح مخارج دهک اول و دوم در نیازهای اساسی را به ترتیب به سطح زندگی دهکهای دوم و سوم ارتقا دهد. ضمن اینکه نشان میدهد که زکات پول بر مبنای اسکناس و سکه در دست مردم توانایی چندانی ندارد. این تحقیق برای سالهای 1387 تا 1389 صورت پذیرفته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| زکات؛ ظرفیت بالقوه؛ رفع فقر؛ پول؛ جمهوری اسلامی ایران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,628 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,426 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,946 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,275,246 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,681,604 |