نظریة اصالت ظاهر اراده نماینده در حقوق ایران | ||
| پژوهشنامه حقوق اسلامی | ||
| مقاله 5، دوره 16، شماره 2 - شماره پیاپی 42، 1394، صفحه 91-113 اصل مقاله (578.64 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/law.2016.1823 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا عالیپناه* ؛ علیرضا نورآبادی؛ سبحان عباسپور | ||
| چکیده | ||
| مطابق ماده ۱۹۶ قانون مدنی: «کسی که معامله میکند، آن معامله برای خود او محسوب است، مگر اینکه در هنگام عقد خلاف آن را تصریح نماید یا بعداً خلاف آن ثابت شود.» حقوقدانان ایرانی این ماده را به دو شیوه متفاوت تفسیر کردهاند. گروهی آن را منطبق با نظریه اراده ظاهری دانسته و معتقدند استثنای مذکور در این ماده صرفاً بیانگر حکم رابطه حقوقی میان نماینده و منوبعنه است، نه رابطه نماینده با طرف قرارداد؛ ازاینرو، رابطه میان نماینده و منوبعنه به زیان طرف قراردادِ ناآگاه از نمایندگی قابل استناد نیست و پیشینه بحث در فقه امامیه نیز مؤید این نظر است. در مقابل، گروهی دیگر بر این باورند که استثناء یادشده بیانگر حکم رابطه حقوقی میان نماینده و طرف قرارداد است و رابطه میان نماینده و منوبعنه در برابر وی نیز—even اگر از نمایندگی آگاه نباشد—قابل استناد است. مبنای تفسیر نخست، نظریه اراده ظاهری یا اصالت ظاهر اراده است که بر حفظ نظم عمومی و استحکام معاملات تأکید دارد، در حالیکه مبنای تفسیر دوم، اصل حاکمیت اراده و نظریه اراده باطنی است. این مقاله با تبیین و تحلیل دو تفسیر مذکور و بررسی ادله و شواهد هر یک در حقوق ایران، با تأکید بر فقه امامیه، میکوشد تفسیر صحیح را از ناصحیح بازشناسد. نتیجه این بررسی پذیرش دیدگاه دوم است، البته با تقریری نوین، و همراه با ارائه راهکارهایی برای پیشگیری از پیامدهای منفی احتمالی آن؛ دیدگاهی که با مبانی فقهی نیز سازگاری دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نظریه اراده ظاهری؛ نظریه اراده باطنی؛ ظاهر اراده؛ نظریه نمایندگی؛ ماده 196 قانون مدنی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5,747 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,417 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 561 |
| تعداد مقالات | 4,898 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,118,366 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,505,680 |