گفتمان کاوی تفسیر شیعه در کوفه؛ اصبغ و گفتمان "امامتِ وصایتی" | ||
| مطالعات قرآن و حدیث | ||
| مقاله 6، دوره 10، شماره 1 - شماره پیاپی 19، بهمن 1395، صفحه 169-203 اصل مقاله (642.36 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/quran.2017.1892 | ||
| نویسندگان | ||
| علی راد* 1؛ مریم ولایتی2 | ||
| 1استادیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران، پردیس فارابی | ||
| 2دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه قرآن و حدیث | ||
| چکیده | ||
| رهیافت تاریخی در کنار شناخت بسترهای مختلف جامعه، عهدهدار نمایاندن فرازها و فرودهاست. دستیابی به سیر تطور یک اندیشه و درک بهتر از خاستگاه و دوران آغازین شکلگیری آن، منوط به تحلیل گفتمانهای مکشوف از دادههای تاریخی برجایمانده در آن حوزه است. اصبغ بن نباته کوفی از نخستین مفسران شیعی در کوفه است که در منابع رجال و تراجم، بهعنوان نخستین مؤلف ذکر شده؛ اما اثری مشخص با محتوای قرآنی یا تفسیری به وی نسبت داده نشده؛ فراوانی نسبتاً زیاد روایات تفسیری او و بازتاب آنها در آثار معتبر پسین و همچنین توجه به روانشناسی اعتقادی شخصیت وی، این فرضیه را به ذهن میرساند که به گمان قوی، اصبغ از ارکان مهم انتقال آموزههای قرآنی امام علی(ع)، با رویکرد تأسیس یا ترویج گفتمانهای شیعهبنیان همچون امامت و وصایت در روزگار خود بوده؛ براساس نظریه "آوای متعارض باختین" باید گفت بازتاب گسترده مؤلفههای معنایی وصایت در تفسیر اصبغ و اهتمام او به گفتمان وصایت علوی، معنادار بوده و در دیالکتیک تعاملی با گفتمان رقیب شکل گرفته که قصد داشت نظریه خلافت سقیفهای در جامعه را نهادینه کند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اصبغ بن نباته؛ اعتبارسنجی؛ تاریخ تفسیر امامیه؛ تفسیر روایی؛ مدرسه تفسیری کوفه؛ گفتمان کاوی تاریخی؛ گفتمان وصایت و امامت. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,953 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,390 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 565 |
| تعداد مقالات | 4,953 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,394,222 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,750,783 |