بررسی تقریرهای نظری و عملی برهان اخلاقی بر وجود خداوند | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 11، دوره 15، شماره 2 - شماره پیاپی 30، آبان 1396، صفحه 211-232 اصل مقاله (600.71 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2018.2089 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا مصدقی حقیقی1؛ افلاطون صادقی* 2؛ محمد حسین مهدوی نژاد2؛ اسماعیل زارع3 | ||
| 1دانشجوی دکتری رشته کلام، گرایش فلسفه دین، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| 2دانشیار دانشگاه پیام نور، یزد، ایران | ||
| 3استادیار دانشگاه پیام نور، بندرعباس، ایران | ||
| چکیده | ||
| براهین اخلاقی اثبات وجود خدا که از مقدماتی با محتوای تجربه و اندیشۀ اخلاقی صورت یافتهاند، به برهان اخلاقی عملی و نظری تفکیک میشوند. کانت نخستین بار از راه عقل عملی و با استناد به این که اخلاق اساساً یک تعهد عقلانی است، فرض وجود خداوند را برای تحقق خیر برین که غایت حیات اخلاقی انسان است ضروری شمرد. در نظر منتقدان، این برهان از حیث سازگاری درونی خودمتناقض و از اثبات وجود خارجی خداوند ناتوان است. از این رو، برخی شارحان کانت تلاش کردهاند از راه اثبات عینیت ارزشهای اخلاقی برهانی نظری بر وجود خدا شکل دهند. ایشان مدعیاند رفتار اخلاقی انسانها در ادوار مختلف مبتنی بر وجود پارهای ارزشهای اخلاقی عام، جهانشمول و آفاقی است که صرفاً با در نظر گرفتن وجود خدایی یگانه قابل تبیین است. کسانی نیز تلاش نمودهاند با اصلاح چهارچوب کلی برهان اخلاقی کانت و از راه عقلانیت عملی اخلاقی زیستن، استدلالی خداگرایانه بر مبنای اخلاق شکل دهند. در نظر ایشان، پذیرش مرجعی مقتدر و نامتناهی در رأس نظام اخلاقی در مقایسه با نظریههای رقیب، به لحاظ عملی و در فرایند تصمیمسازی اخلاقی، سودمندتر است. در این مقاله به روش توصیفیـتحلیلی ضمن تحلیل انتقادی برهان اخلاقی کانت، تلاشهای صورتیافته در جهت اصلاح این برهان، که عموماً به دو گونه تقریر نظری و عملی انجامیده است، بررسی و نقد میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| خداوند؛ برهان اخلاقی؛ برهان اخلاقی نظری؛ برهان اخلاقی عملی؛ کانت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,765 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,579 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,945 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,261,288 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,669,870 |