بررسی ماهیت و شرایط کاربرد عرف و عادت در استنباط و قانونگذاری | ||
| پژوهشنامه فقه اجتماعی | ||
| مقاله 4، دوره 6، شماره 12، مرداد 1397، صفحه 89-114 اصل مقاله (459.48 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/fiqh.2018.2287 | ||
| نویسندگان | ||
| امیر حسین ورشوچی منفرد* 1؛ مهدی ساجدی2 | ||
| 1استادیار گروه فقه و حقوق اسلامی دانشگاه قرآن و حدیث | ||
| 2فارغ التحصیل کارشناسی ارشد فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه قرآن و حدیث | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر به بررسی ماهیت عرف و عادت و شرایط تأثیرگذاری و کاربرد آن در استنباط احکام شرعی و قانونگذاری میپردازد. گرچه دین اسلام مشتمل بر قوانین و قواعد شرعی کامل و جامعی است که مشمول گذشت زمان نمیشود چون مدوِّن این قوانین شارع مقدس و خداوند متعال است، اما نقش عرف و عادات اجتماعی در تغییر و تحولات فقهی و حـقوقی در هـمه حوزهها مثل نکاح، ارث و وصیت و حـتی حـقوق جزا را نمیتوان انکار کرد، زیرا اسلام همواره عادات صحیح که منشأ عقلانی داشته و با شرع مقدس مخالفتی نداشته و ردی از آن نـشده را معتبر دانسته و اینگونه عادات میتوانند در تفسیر موضوعات و مفاهیم فقهی و حقوقی، تفسیر اراده متعاملین در موقع انعقاد عقد و حتی کشف حکم شرعی راهگشا باشند. ازاینرو عرف و عادت بهعنوان عملی که با تکرار و پیدرپی آمدن استقرار یافته و در نزد عقول مردم و صاحبان طبعهای سلیم تلقی به قبول گردیده و به عنوان یک رویه در جامعه نهادینه شده و مورد توجه فقهای امامیه و حقوقدانان در امر استنباط و قانونگذاری قرار گرفته است و گرچه از منظر فقهای امامی به عنوان منبع استنباط به شمار نرفته ولی آنان فیالجمله عرف و عادت را در کاربستهای فوق معتبر میدانند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عادت؛ عرف؛ استنباط؛ حکم شرعی؛ قانونگذاری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,502 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,054 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 565 |
| تعداد مقالات | 4,954 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,420,067 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,769,134 |