میراث کانت در تجربۀ دینی شلایرماخر و نقدی بر تفاسیر موجود | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 3، دوره 16، شماره 2 - شماره پیاپی 32، آبان 1397، صفحه 37-61 اصل مقاله (465.37 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2019.2484 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدابراهیم باسط1؛ مریم صانع پور* 2؛ مهدی معین زاده3؛ میثم سفیدخوش4 | ||
| 1دانشجوی دکتری فلسفه دین، گروه فلسفه دین، پژوهشکده حکمت معاصر، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنی، تهران، ایران | ||
| 2استادیار پژوهشکده غربشناسی و علمپژوهی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران. | ||
| 3استادیار گروه فلسفه علم و فناوری، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران. | ||
| 4استادیار گروه حکمت و کلام، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| بحث تجربۀ دینی در میان اندیشمندان مدرن ابتدائاً با طرح احساس وابستگی مطلق از سوی شلایرماخر آغاز شد. چنان که هدف از بحث تجربۀ دینی در فلسفۀ دین تحلیلی معاصر ارائۀ برهانی تجربی برای اثبات وجود خداوند است، بسیاری از پژوهشگران انتظار داشتهاند احساس وابستگی مطلق شلایرماخر نیز در خدمت همین هدف متافیزیکی یا هستیـخداشناختی بوده باشد. آیا این انتظار و تفاسیر حاصل از آن با آنچه خود شلایرماخر گفته است همخوانی دارد؟ برای روشنسازی این مطلب از روشی تاریخی و هرمنوتیکی در این مطالعه استفاده کردهایم. کاربرد روش تاریخی ما را به تأثیرپذیری شلایرماخر از کانت رهنمون میشود، به طوری که خواهیم دید اکثر مفاهیم مورد استفادۀ او عملاً مفاهیم کانتی هستند. کاربست روش هرمنوتیکی نیز به ما امکان میدهد تا احساس وابستگی مطلق را در پرتو الهیات شلایرماخر به مثابۀ یک کل و همچنین مفهوم دین نزد کانت را در نظام فلسفی کانت به مثابۀ یک کل مورد توجه قرار دهیم. در پرتو بهکارگیری این روشها، معلوم می شود که تفسیر هستیـخداشناختی از تجربۀ دینی نزد شلایرماخر یا همان احساس وابستگی مطلق تفسیر قابل قبولی از متن گفتههای شلایرماخر نیست. او صرفاً توصیفی از خودـآگاهی ارائه کرده که به مثابۀ توصیف امکان تبدیل شدن به برهانی برای اثبات وجود خدا را ندارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شلایرماخر؛ کانت؛ تجربه دینی؛ برهان اخلاقی؛ احساس وابستگی مطلق | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,137 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 826 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 566 |
| تعداد مقالات | 4,959 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,521,554 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,829,995 |