ارزیابی انتقادی استدلال انتفاء بر حسن و قبح عقلی | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 5، دوره 17، شماره 1 - شماره پیاپی 33، اردیبهشت 1398، صفحه 87-110 اصل مقاله (549.76 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2019.2567 | ||
| نویسندگان | ||
| سید علی طالقانی* 1؛ حسین رفیعی2 | ||
| 1استادیار گروه فلسفه و کلام، دانشگاه باقرالعلوم (ع)، قم، ایران | ||
| 2طلبۀ سطح سه مرکز تخصصی آخوند خراسانی، رشتۀ فلسفه و کلام اسلامی، مشهد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| آنچه ما «استدلال انتفاء» میخوانیم دومین استدلال از سه استدلالی است که خواجه نصیرالدین طوسی، در کتاب تأثیرگذار تجرید الاعتقاد، بر حسن و قبح عقلی اقامه کرده است. بر پایۀ این استدلال، نفی حسن و قبح عقلی مستلزم نفی حسن و قبح شرعی است. نتیجۀ مورد نظر خواجه و مقدمات استدلال، به دلیل وجود جهات متفاوت معناشناختی، هستیشناختی و معرفتشناختی، قابلیت تفسیرهای متعدد دارد. صورتبندی منطقی معقولترین خوانش استدلال، که آن را خوانش شکاکانه نامیدهایم، نشان میدهد که نتیجۀ آن انکار حسن و قبحِ شرعیِ معرفتشناختی است، که البته مشکلات همین تقریر نیز آن را در ردّ نظریۀ حسن و قبح شرعی معرفتشناختی ناتوان ساخته است. از جمله اشکالات میتوان به این موارد اشاره کرد: ابهام در مفهوم امکان بهکاررفته در استدلال، استفاده از مقدمات غیربدیهی غیرمستدل، و خلط میان وقوع دروغگویی و امکان دروغگویی در غیر قابل اعتماد دانستن دیگری در اِخبار خود. روشن است که این مقاله در پی دفاع از حسن و قبح شرعی یا ردّ حسن و قبح عقلی نیست و ادعای آن صرفاً ناتمام بودن استدلال انتفاء بر حسن و قبح عقلی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| استدلال انتفاء؛ حسن و قبح تکوینی؛ حسن و قبح عقلی؛ حسن و قبح شرعی؛ خواجه نصیرالدین طوسی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,529 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 827 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,949 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,288,539 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,696,985 |