هبه مال مشاع در فقه مذاهب اسلامی و حقوق ایران | ||
| پژوهشنامه حقوق اسلامی | ||
| مقاله 9، دوره 21، شماره 1 - شماره پیاپی 51، فروردین 1399، صفحه 177-200 اصل مقاله (444.1 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/law.2020.2767 | ||
| نویسندگان | ||
| عباس میرشکاری* 1؛ محمد حسامی2 | ||
| 1استادیار، گروه حقوق خصوصی و اسلامی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی تهران، تهران، ایران. | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| مال مشاع، مالی است که دو یا چند نفر مشترکا مالک جزء جزء آن هستند. تصرفات مادی هر شریک ولو به میزان حصه خود منوط به اذن دیگران و بدون آن ضمانآور میباشد. در مقابل، کلیه تصرفات حقوقی شریک نسبت به سهم خود نافذ میباشد و نیاز به اذن دیگران ندارد. با این وجود نسبت به هبه مال مشاع جای بحث وجود دارد؛ زیرا برای انعقاد آن علاوه بر توافق متعاملین (بعنوان تصرف اعتباری)، قبض مال موهوب (بعنوان تصرف مادی) لازم است. در فقه و حقوق ایران راجع به موضوع مورد بحث دو دیدگاه کلی وجود دارد. دیدگاه نخست، بین اموال «قابل تقسیم و غیرقابل تقسیم» و همچنین «منقول و غیرمنقول» قائل به تفکیک میشود و بر اساس همین تفکیک، درباره اعتبار هبه مال مشاع داوری میکند. در مقابل این دیدگاه، باور دیگری وجود دارد که هبه مال مشاع را صحیح میداند بدون آنکه بین اموال مشاع از جهات یاد شده تفاوتی قائل شود. البته در این دیدگاه نیز، درباره کیفیت قبض مال مشاع اختلاف نظرهایی وجود دارد. برخی بر لزوم اخذ اذن سایر شرکا اصرار میکنند، برخی با تخلیه مال از سوی شریک، قبض را محقق شده میدانند و در نهایت، عدهای با طرح مفهوم قبض معنوی، امکان تسلط متهب بر مال موهوب را کافی تلقی میکنند. در حقوق ایران، نص ویژهای در قانون مدنی پیشبینی نشده است، با این حال، بنظر میرسد با استناد به کفایت سلطه معنوی برای تحقق قبض و عدم نیاز به قبض مادی، صحت هبه مال مشاع قابل پذیرش است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مال مشاع؛ هبه؛ مذاهب اسلامی؛ حقوق ایران؛ اذن شریک؛ تخلیه؛ سلطه معنوی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4,340 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,786 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,934 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,242,902 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,654,692 |