جایگاه علیت سینوی: بررسی تاریخی | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 4، دوره 16، شماره 48، بهمن 1391، صفحه 55-76 اصل مقاله (2.92 M) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2013.39443 | ||
| نویسنده | ||
| مریم سالم | ||
| استادیار گروه فلسفه اسلامی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| علیت که در فلسفه مشا، از ارسطو تا ابن سینا، نقش سرنوشتساز و محوری به خود اختصاص داده بود و نه تنها وجود اشیا خارجی، بلکه هرگونه تبیین و توضیح اشیا بدون در نظر گرفتن اصل علیت و رابطه علی غیرممکن بود، در مکاتب مختلف فکری و فلسفی جهان اسلام و دنیای غرب سرنوشت متفاوتی یافت و گاه اثبات شد و بال و پر گرفت و در حد یک اصل فلسفی در نظام های فلسفی پذیرفته شد و گاه تا مرز انکار پیش رفت. ارسطو نخستین بار با نگاهی فلسفی به تحلیل علیت در قالب علل اربعه پرداخت و ابن سینا این نظریه را بر اساس تمایز وجود و ماهیت تبیین کرد. در حالیکه فلاسفه مسلمان و فلاسفه عقلگرای غربی با اصل این نظریه مخالفتی نکردند، اما متکلمان مسلمان و مسیحی و برخی فلاسفه مسلمان و نیز تجربه گرایان و تحصلی مذهبان به گونه ای دیگر به اصل علیت و توابع آن نگریستند، گاه این اصل را رد کردند و گاه با قبول آن توابعش را نپذیرفتند و یا آن را در حد یک قانون ریاضی که در خارج واقعیتی ندارد، تنزل دادند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| علیت؛ علت؛ معلول؛ وجود؛ ماهیت؛ ارسطو؛ ابن سینا | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,509 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,734 |
||