مبادی نظری ترادف مفهومی صفات حقیقی خداوند از منظر ابنسینا و شیخ احسائی | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 3، دوره 19، شماره 53، خرداد 1394، صفحه 49-70 اصل مقاله (6.56 M) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2015.52028 | ||
| نویسندگان | ||
| محمود هدایت افزا* 1؛ سید عبدالرحیم حسینی2 | ||
| 1پردیس فارابی دانشگاه تهران | ||
| 2استادیار گروه فقه و مبانی حقوق پردیس فارابی دانشگاه | ||
| چکیده | ||
| در غالب کتب فلسفی، پس از نقد دیدگاه اشاعره و معتزله در باب صفات خداوند ادعا میشود دیدگاه مورد اتفاق اهل حکمت، قول به عینیت صفات کمالیه با ذات مقدس واجب تعالی است؛ اما با قدری تأمل در آثار متفکران شیعی، اختلاف نظر قابل توجهی در مقام تحلیل عینیت صفات با ذات ملاحظه میگردد. یکی از این نظرات، قول به «ترادف مفهومی صفات حقیقی خداوند» میباشد که با صراحت تمام و بدون هیچ شائبه تردید در آثار برخی اندیشمندان صاحب مکتب ـ همچون ابنسینا و شیخ احسائی ـ مطرح شده است. در این نوشتار، پس از طرح موجز نظریه مشهور «عینیت صفات با ذات» در نزد متکلمان شیعی و گمانهزنی در مبادی تصوری و تصدیقی آن، ابتدا محذورات پذیرش این قول از سوی ابنسینا و احسائی واکاوی گردیده و سپس کلمات این دو متفکر پیرامون عدم مغایرت مفهومی صفات ذاتی واجب تعالی مورد مطالعه قرار گرفته است. در این راستا مشخص میشود، پیشفرضهای مشترک قائلان نظریه مزبور دو چیز است: یکی اعم بودن مفهوم صفت از عرض که ایشان را از قائلان به نفی صفات متمایز نموده و دیگر، اصل امتناع انتزاع مفاهیم متعدد از حقیقت بسیط که مانع از پذیرش تمایز مفهومی صفات در ساحت ذات باری شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اتحاد مصداقی؛ مغایرت مفهومی؛ عینیت صفات با ذات؛ بساطت ذات؛ انتزاع مفاهیم متعدد | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,819 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,409 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 567 |
| تعداد مقالات | 4,977 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,688,578 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,923,379 |