مقایسه بحث تمایز وجود و ماهیت از منظر ابنسینا و سهروردی | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 7، دوره 12، شماره 39، مرداد 1387، صفحه 112-129 اصل مقاله (276.3 K) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2008.67936 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه شهیدی* 1؛ نصرالله حکمت2 | ||
| 1دانشجوی دوره دکتری رشته فلسفه دانشگاه شهید بهشتی | ||
| 2دانشیار گروه فلسفه دانشگاه شهید بهشتی | ||
| چکیده | ||
| در تاریخ فلسفه اسلامی فارابی و ابنسینا را مبدع بحث تمایز وجود از ماهیت دانستهاند. در فلسفه این دو فیلسوف تمایز وجود و ماهیت به عنوان مبنایی در اثبات واجب که غایت فلسفه اولی است به کار میرود. از نظر ابنسینا این تمایز به لحاظ اثباتی مبتنی بر تمایز امکان بالذات و وجوب بالغیر و آن نیز مبتنی بر تقسیم موجود به واجبالوجود و ممکنالوجود است و بنابراین در واجبالوجود چنین تمایزی یافت نمیشود. از همین جاست که بحث عروض وجود بر ماهیت در ممکنات طرح میشود. شیخ با پیشبینی آنچه بعدها منتقدینش از جمله ابنرشد طرح کردهاند گاه این عروض را به لحاظ مفهومی در مقابل ذاتی در باب ایساغوجی دانسته است و گاه نیز رابطه وجود و ماهیت را از سنخ اضافه دانسته است. اما شیخ به لحاظ مصداقی (در خارج) وجود و ماهیت را متحد با هم دانسته است. تمایز وجود و ماهیت در حکمت اشراق مرتبط با تمایز واجب و ممکن و مؤثر در اثبات واجبتعالی طرح نشده است. سهروردی به تصریح خود مشائیان را قائل به تمایز خارجی وجود و ماهیت دانسته و به آنها بدین دلیل اعتراض کرده است ولی آنچه از وجود مورد نظر اوست برخلاف آنچه مدنظر حکمای مشاء است مفهوم وجود است نه حقیقت وجود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ابنسینا؛ سهروردی؛ ماهیت؛ وجود؛ تمایز؛ عروض؛ واجب؛ ممکن | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 981 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,199 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,945 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,253,756 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,664,892 |