ماده از نگاه فیزیک و فلسفه | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 3، دوره 11، 36 و 37، اسفند 1386، صفحه 20-55 اصل مقاله (407.42 K) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2008.67957 | ||
| نویسنده | ||
| فاطمه سلیمانی | ||
| استادیار دانشگاه امام صادق(ع) | ||
| چکیده | ||
| ماده مربوط به طبیعت است و در کنار پژوهشهای نظری فلاسفه، دانشمندان علوم تجربی نیز به شناخت ماده و فهم ساختار جهان طبیعت پرداختهاند. مفهوم ماده یا جسم در تاریخ تفکر بشری دچار دگرگونیهای بسیار شده و هر کدام از نظامهای فلسفی مختلف تصویر و تبیین خاصی از ماده ارائه کردهاند. در تمامی این تبیینها مسأله تغییرپذیری و امکان پذیرش صورتهای مختلف برای ماده مورد توجه بوده است. از نگاه علم فیزیک، ماده یا جسم از ذرات بنیادین، تجزیهناپذیر و دارای جنبش و حرکت تشکیل شده است که با توجه به میزان جنبش و حرکت این ذرات، صورت ماده یا انرژی به خود میگیرند. در تفکر فلسفی، اگر چه اکثر فیلسوفان مسلمان ماده را به عنوان امر بالقوه محض، جزئی از جوهر جسم میدانند و قائل به ثنویت ماده و صورت هستند ولی در عین حال در مورد اتصال یا انفصال بالفعل اجسام دیدگاههای متفاوتی دارند.البته مسأله نسبت جسم و ماده یک مسأله فلسفی صرف نیست و باید آن را در وهله اول موضوع علم تجربی بدانیم و دریافتهای تجربی را به عنوان اصل موضوعه بپذیریم و سپس بر اساس این دریافتها به تحلیل فلسفی از جسم و ماده بپردازیم. بر همین مبنا در اندیشه صدرایی ماده دیگر جزئی از جسم و دارای عدم فعلیت نیست و اجسام پیرامون ما از ذرات بنیادین بسیار ریزی تشکیل شدهاند که دارای حرکت و جنبش دائمی هستند و به اعتبار داشتن خاصیت وجودی دائمالتغییر بودن، لفظ ماده بر آنها اطلاق میشود. به این ترتیب به تحلیلی فلسفی از ماده میرسیم که با دریافتهای تجربی فیزیک هماهنگ است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ماده؛ جسم؛ انرژی؛ قوه؛ فعلیت؛ اتصال؛ امتداد؛ انفصال | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,813 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,339 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,951 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,308,865 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,714,403 |