معرفتشناسی حسن و قبح از منظر ابن سینا | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 7، دوره 22، شماره 60، بهمن 1397، صفحه 87-103 اصل مقاله (399.89 K) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2019.71966 | ||
| نویسندگان | ||
| رفیده قاضی خانی1؛ جهانگیر مسعودی* 2 | ||
| 1دکتری فلسفه تطبیقی، دانشگاه شهید مطهری، مشهد، ایران | ||
| 2دانشیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشگاه فردوسی، مشهد، خراسان رضوی و مدیر گروه فلسفه/ دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| موضوع حسن و قبح اخلاقی از دیدگاه ابنسینا، اخیراً در مقالات برخی از محققان فلسفه اخلاق موردتوجه قرار گرفته و بحثهای خوبی در این زمینه مطرح شده است. رویکرد عمده این پژوهشها، اثبات نظریه «واقعگرایی اخلاقی» و توجیه نشانههای «ناواقعگرایی اخلاقی» در آراء ابنسینا است؛ یعنی موضوع حسن و قبح در ابنسینا، از جنبه وجودشناختی مورد پژوهش قرار گرفته و رابطه دیدگاه اخلاقی وی با نظریه «حسن و قبح ذاتی» بررسی شده است؛ اما بحث معرفتشناختی دراینباره، یعنی تحلیل ویژگیهای معرفت اخلاقی و نحوه حصول آن از منظر ابنسینا، چندان موردتوجه نبوده است. بر اساس دیدگاه مشهور در بحث معرفتشناسیِ حسن و قبح، نظریه «حسن و قبح شرعی» به اشاعره و نظریه «حسن و قبح عقلی»، به معتزله و شیعه و عموم فلاسفه اسلامی استناد پیدا میکند؛ ولی درباره ابنسینا نشانههایی خلاف این دیدگاه وجود دارد؛ زیرا ابنسینا گرچه با یک رویکرد معتزلی، معرفت اخلاقی را عقلی و برهانی میداند، اما همچون اشاعره، شریعت و آموزههای دینی را منبع معرفت یقینی در حکمت عملی و اخلاق تلقی میکند. شواهد متعددی وجود دارد که نشان میدهد دیدگاه اخلاقی ابنسینا از منظر معرفتشناختی، یک نظریه ترکیبی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ابنسینا؛ حسن و قبح عقلی؛ حسن و قبح شرعی؛ معرفت اخلاقی؛ مشهورات؛ شریعت؛ حکمت عملی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,012 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 853 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 561 |
| تعداد مقالات | 4,897 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,121,602 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,512,297 |