نفقه زوجه: دین یا تعهد | ||
| فقه و حقوق خانواده | ||
| مقاله 8، دوره 25، شماره 72، فروردین 1399، صفحه 145-162 اصل مقاله (403.2 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/flj.2020.238714.1539 | ||
| نویسنده | ||
| حامد خوبیاری* | ||
| دانش آموخته دکتری حقوق خصوصی دانشگاه اصفهان. | ||
| چکیده | ||
| بسیاری از فقها نفقه زوجه را ازجمله احکام وضعی دانسته و تفاوت آن را با نفقه اقارب، با تقابل مفاهیم دین و تعهد تشریح کرده اند. اغلب حقوقدانان نیز این نظر را پذیرفتهاند. با این حال نگاه دقیقتر به آثار فقهی و حتی کتب حقوقی، نشان میدهد که فقها و حقوقدانان تنها در دینبودن نفقه گذشته متفق بودند و نظرهای آنها پیرامون نفقه جاری و آینده مختلف است. ایشان نکاح را سبب نفقه بهعنوان دین پنداشته و در شرطیت تمکین یا مانعیت نشوز تردید کرده اند؛ حال آنکه از نظر نگارنده هرچند نکاح سبب نفقه بهعنوان یک تعهد است، اما سبب تبدیل این تعهد به دین، تخلف زوج از پرداخت نفقه و تغییر ماهیت آن به مسئولیت قراردادی است. بر این اساس، زوجه حتی دربارة نفقه جاری مالک چیزی در ذمه زوج نیست و تعهد زوج بسته به جنس موضوع نفقه تعهد به تملیک یا اباحه تصرف است؛ به این ترتیب مباحثی ازقبیل ضمان از نفقه آینده زوجه، انتقال نفقه جاری بهنحو کلی در ذمه یا ابراء آن، سالبه به انتفاء موضوع خواهد بود. یافته های این پژوهش میتواند در آراء قضایی نیز مؤثر باشد؛ چراکه اگر نفقه تعهد قراردادی پنداشته شود و نه دین، در این صورت با اثبات اعسار و قوه قاهره برای عدم امکان پرداخت، نفقه جاری تبدیل به دین نمیشود و زوجه میتواند از سایر راهکارهای قانونی استفاده کند، و یا حتی دولت تحت شرایطی موظف به پرداخت نفقه او شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نفقه؛ دین؛ تعهد قراردادی؛ تعهد به تملیک؛ اباحه تصرف | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,474 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,484 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 563 |
| تعداد مقالات | 4,911 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,175,552 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,590,135 |