تأثیر «حُمَید بن زیاد» بر انتقال حدیث راویان کوفی با تکیه بر الرجال نجاشی و الفهرست طوسی | ||
| مطالعات قرآن و حدیث | ||
| مقاله 6، دوره 15، شماره 1 - شماره پیاپی 29، مهر 1400، صفحه 107-136 اصل مقاله (619.82 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/qhs.2021.239024.3048 | ||
| نویسندگان | ||
| اعظم فرجامی* 1؛ خدیجه مهدیان مهر2؛ زهرا رحمتی3 | ||
| 1استادیار علوم قرآن و حدیث، گروه الهیات، دانشکده ادبیات، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. | ||
| 2دانشجوی دکترای علوم قرآن و حدیث، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران | ||
| 3دانشجوی دکترای علوم قرآن و حدیث، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران. | ||
| چکیده | ||
| شناسایی چهرههای علمی مطرح اما مغفول در تاریخ حدیث و رجال برای آشنایی با مراحل و تطورات پشت سرگذاشته این علم ضروری است. «حمید بن زیاد» از محدثان و راویان واقفی مشهور کوفی، در قرن سوم است که در اسناد احادیث و طرق کتابهای کوفیان، نامش فراوان دیده میشود. اطلاعات زندگینامهای و نسبشناسی درباره حمید بسیار اندک است؛ اما به کمک برخی عبارات نجاشی و طوسی میتوان گفت وی در اطراف کوفه زیسته و سپس مجاور مرقد امام حسین (علیه اسلام) در کربلا شده است. محدثان صاحبنام همچون کلینی، ابنعقده و ابو غالب زراری از حمید سماع یا اجازه روایت داشتند. کلینی سبب رواج منقولات حدیثی حمید در کتب اربعه است. با تکیه بر الفهرست طوسی و الرجال نجاشی دریافتیم روی همرفته بالغ بر 250 بار با واسطه حمید به کتابهای محدثان کوفه طریق داده میشود. بررسی سندی و شخصیتی این تعداد در دستهبندیهایی سه گانه انجام گرفت. آنچه در میان اساتید حمید برجسته مینماید، حضور چشمگیر سران واقفه مانند محمد بن حسن بن سماعه است. با تطبیق اسناد الفهرست طوسی و الرجال نجاشی با محور قرار دادن طرق حمید، میتوان گفت طرق نجاشی کاملتر و دقیقتر از طوسی، اسناد حمید را ذکر میکند. به نظر میرسد خلاصه کردن اسناد الفهرست توسط طوسی سبب افتادگیهای سندی در این کتاب شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| حمید بن زیاد؛ تاریخ حدیث؛ رجال حدیث؛ رجال نجاشی؛ محدثان کوفی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 947 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 660 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 565 |
| تعداد مقالات | 4,951 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,387,956 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,747,381 |