راهکارهای تغییر خلق از دیدگاه ابن سینا | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 5، دوره 25، شماره 65، فروردین 1400، صفحه 113-132 اصل مقاله (422.27 K) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2021.241476.1543 | ||
| نویسندگان | ||
| حانیه شرفی* 1؛ فاطمه سلیمانی دره باغی2 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه قم، قم، ایران. | ||
| 2دانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه امام صادق (ع). پردیس خواهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| یکی از مباحث مهم در علم اخلاق و حکمت عملی، بررسی امکان و کیفیت تغییر خلق است. ابن سینا ازجمله حکمای قائل به تغییرپذیری خلق بوده و در آثار متعددی چگونگی این تغییر را بیان کرده است. وی ریشۀ خلقیات ناپسند را نبودِ اعتدال در قوای نفس و به ویژه قوای محرکۀ نفس حیوانی دانسته و از این روی، معتقد است تغییر خلق، تنها با تعدیل قوا و همچنین غلبۀ قوۀ عاقله محقق می شود. مقصود ابن سینا از تعدیل قوا برقراری ملکۀ توسط بین دو حد افراط و تفریط است. به اعتقاد وی این امر از دو طریق حاصل می شود: طریق اول مبتنی بر اهتمام به افعال حسنه و مواظبت بر وظایف شرعی و عبادات است که علم اخلاق، آن را تبیین می کند؛ طریق دوم بر تعدیل مزاج بنا نهاده شده که ازدیدگاه وی راهی دشوارتر است و در علم طب به آن پرداخته می شود. ابن سینا تعدیل مزاج را از دو طریق، امکانپذیر دانسته است: یکی استفاده از ادویه و اغذیۀ مصلح مزاج و دیگری تخیل مزاج معتدل. ازدیدگاه وی طریق دوم به جهت شأن نفس در تدبیر و تصرف بدن و شدت نفوذ نفس در بدن، اثری به مراتب بیشتر نسبت به طریق اول دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تغییر خلق؛ روح بخاری؛ عادت؛ مزاج؛ قوای نفس؛ اعتدال قوا؛ ابن سینا | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,493 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 887 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 565 |
| تعداد مقالات | 4,955 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,479,639 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,806,185 |