وحدت ماهویِ صورت ادراکی و مُدرَک خارجی در آثار ابنسینا | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| مقاله 1، دوره 25، شماره 66، اسفند 1400، صفحه 5-31 اصل مقاله (624.54 K) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2021.242057.1566 | ||
| نویسنده | ||
| سید علی طالقانی | ||
| استادیار گروه فلسفه و کلام، دانشگاه باقرالعلوم (علیه السلام)، قم، ایران. | ||
| چکیده | ||
| ابنسینا در چند اثر مهم خود، ماهیت ادراک را عبارت از دریافت صورت مُدرَک (أخذ صورةِ المُدرَک) دانسته است. تعبیر «صورة المُدرَک»، مشتمل بر ابهامی اساسی است که درقالب دو دیدگاه اصلی رقیب در فلسفۀ اسلامی صورتبندی شده: یکی دیدگاه وحدت ماهوی صورت ادراکی و مُدرَک؛ دیگری دیدگاه شَبَح. داوری دربارۀ این دو دیدگاه با تمرکز بر آثار خود شیخالرئیس چندان آسان نیست؛ زیرا افزونبر یکدستنبودن و ناسازگاری سخنان او در آثار مختلفش، لوازم نهچندان قابل پذیرش هریک از دو دیدگاه، مشکلاتی را در این حوزه ایجاد میکنند. با توجه به امکانپذیرنبودن بررسی شواهد له و علیه هردو نظریه در یک مقاله، در این پژوهش، بر شواهد نظریۀ وحدت ماهوی صورت ادراکی با مُدرَک خارجی متمرکز شده و برپایۀ دو دسته شواهد متنی و فرامتنی فراهمآمده نشان دادهایم در مجموعۀ آثار ابنسینا نشانههایی مهم دالّ بر این مسئله وجود دارد که مراد وی از «صورت» در تعبیر «صورة المُدرَک»، شبح بهمعنای مصطلح آن نیست؛ بلکه براساس آنچه در عبارتی از إشارات نیز آمده، منظور او «حقیقة الشیء» است؛ یعنی «ما به الشیء هو هو» یا «ماهیتِ بالمعنی الأعم شیء». | ||
| کلیدواژهها | ||
| ابنسینا؛ وجود ذهنی؛ چیستیِ ادراک؛ نظریۀ شبح؛ نظریۀ وحدت ماهوی صورت ادراکی و مُدرَک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 923 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 579 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 566 |
| تعداد مقالات | 4,959 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,518,516 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,828,153 |