یادآوری رنجهای اولیای الهی در مقام تسلّی سوگوار: با نگاهی ویژه به مصائب حسین بن علی علیهالسلام | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 13، دوره 20، شماره 1 - شماره پیاپی 39، تیر 1401، صفحه 91-98 اصل مقاله (570.61 K) | ||
| نوع مقاله: کوتاه | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2022.76216 | ||
| نویسنده | ||
| سجاد خاکی صدیق* | ||
| دانشآموخته کارشناسی ارشد فلسفه دین، دانشگاه تهران (پردیس فارابی)، قم، ایران. | ||
| چکیده | ||
| رواندرمانگران و محققان معتقدند که بسیاری از افراد در دورۀ سوگ، زمانی که شخصی با از دست دادن عزیز خود احساسات و شرایط جدیدی را تجربه میکند، پنج مرحله روانی را از سر میگذارند. یکی از آن پنج مرحله را «خشم» نامیدهاند. در این مرحله فرد سوگوار خشمگینانه به دنبال پاسخ پرسشهایی است که پس از فقدان عزیزش برای او به وجود آمدهاند. او که خود را مستحق چنین رنجی نمیبیند، از خود و دیگران میپرسد چرا خداوند عزیزش را از او گرفته است؟ چرا زندگی را به کام او تلخ میکند؟ حالت روانیای که فرد در مرحلۀ خشم تجربه میکند و پرسشهایی که به تبع این شرایط برای او مطرح میشوند رابطۀ او با خداوند را دچار چالش میکند. این وضعیت از نظر فیلسوفان دین نیز دور نمانده است. طبق یک تقسیمبندیِ کلاسیک، فیلسوفان دین مسئلۀ شر را در دو ساحت بررسی میکنند: نظری و وجودی. پرسشهای فرد سوگوار و رنجی که به زعمِ او در قالب شری گزاف بر او رخ مینماید در ساحتِ وجودی شر مطرح میشود. حالاتی که در این ساحت تجربه میشود شک یا عدم باور به وجود خدا در فرد را تقویت میکند. بعضی از فلاسفه نظیر آلوین پلانتینگا معتقدند که بحثهای فلسفی در ساحت وجودی شر نتیجهبخش نیست، بلکه به طور عملی باید مراقبتهایی معنوی صورت پذیرد. در همین راستا بحثهای دامنهداری به نام الهیات شبانی در مسیحیت وجود دارد. به نظر میرسد که یادآوری رنجها و مصیبتهایی که اولیای الهی متحمل شدهاند به جهتدهی نگرش فردِ سوگوار کمک میکند. به بیان دیگر او با تأمل در این یادآوریها میتواند معنایی برای سوگ خود بیاید و خاطرش کمی تسلی یابد. مصائب و رنجهای حسین بن علی علیهالسلام در ماجرای عاشورا را میتوان بدین منظور یادآوری کرد. به نظر میرسد که در روایات و سنت عملی شیعیان مؤیداتی برای این نگاه به ماجرای عاشورا وجود دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| الهیات عملی؛ مسئله وجودی شر؛ رنج؛ عاشوراپژوهی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 757 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 779 |
||