تأملی در نسبت میان مرجعیت عقل و معرفتشناسی اشراقی در ایمانگروی بشر عصر حاضر | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 21، دوره 20، شماره 1 - شماره پیاپی 39، تیر 1401، صفحه 157-164 اصل مقاله (542.87 K) | ||
| نوع مقاله: کوتاه | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2022.76236 | ||
| نویسنده | ||
| وحید عزیزی* | ||
| استادیار دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در عصر حاضر که قوای ادراکی-ذهنی و تعقل برترین ویژگی انسان شمرده میشود و شواهد تجربی توانستهاند ربط نفس و ذهن و به تبعِ آن تجربههای معنوی و مغز را در مقولۀ عقل عملی روشن سازند، مرجعیت عقل و تأثیر تکامل تدریجی مغز در گرایش به ایمان مورد توجه فلسفۀ تکاملگرای طبیعی قرار گرفته است. اگر ایمان باورهایی را شامل میشود که شأن و جایگاه معرفتی دارند، بیشک پسندیدهتر است که از پشتوانۀ عقلانی برخوردار باشد، زیرا دادههایی که قوای شناختیِ ویژه برای شواهدِ تجربیِ پایهای به ارمغان میآورند مقبولیت ایمان مبتنی بر عقل را برای پیروان مکتبهای فلسفیِ شاهدگرایی برآورده میسازند. از سوی دیگر در مطالعات انفسی پیرامون مسئلۀ ایمان، معرفت اشراقی و جنبههای شهودی مرتبهای عالیتر را به خود اختصاص میدهند. ایمان و عقل مکمل یکدیگر، ضروریِ تعالی و دو حقیقت همافزا هستند و آنجا که عقل امور مربوط به دغدغۀ نهایی را حلنشده رها کرده ایمان نقش خود را در ادارۀ حیات انسانها ایفا کرده است. فعالیتهای متعارف عقل با تنگناهای حاکم بر عقل و نیز خودمحوری آن تحدید میشود. هرچند مرتبۀ ایمان بالاتر از عقل است، اما کارکرد قوای مغزی-ذهنی و به دنبال آن نیروهای عقلانی در بهبود وضعیت انسان عصر حاضر که برای استمرار حیات فردی و اجتماعی خود نیاز جدی به ایمانگروی و تجربههای معنوی دارد انکارناپذیر است. به نظر لازم و ضروری است که در آموزشهای رسمی آن دسته از رهیافتهایی که به تقویت توأمان ابعاد معرفتشناختی، عقلانی و ایمانی بشر میانجامند گنجانده شوند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مرجعیت عقل؛ تکامل مغز؛ ایمان؛ معرفت اشراقی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 636 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 723 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,951 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,312,906 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,717,998 |