رویکردهای مواجهه با تنوع ادیان: بررسی دیدگاه عینالقضات همدانی | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 5، دوره 20، شماره 2 - شماره پیاپی 40، مهر 1401، صفحه 93-107 اصل مقاله (901.95 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2022.241502.1695 | ||
| نویسندگان | ||
| سید محمود یوسف ثانی* 1؛ بنفشه رضایی نیارکی2 | ||
| 1دانشیار موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، تهران، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری عرفان اسلامی، پژوهشکده امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| عینالقضات به مسئله کثرت ادیان توجه خاص نشان داده و برای توجیه وجود این کثرت نظرپردازی کرده است. او با تقسیم دین به دو قسم حقیقی و تقلیدی و مرتبط دانستن قسم نخست به متن تعالیم انبیا و پایه گذاران ادیان و قسم دوم به عامه پیروان آنها نظریه خود را بنا نهاده است. از نظر او دین حقیقی، که حاصل شهود و رؤیت پیامبران نسبت به متن حقیقت است، امری واحد و برکنار از کثرت است. کثرت صرفاً در عقاید عامۀ پیروان ایشان ظهور میکند، یعنی کسانی که اکثراً در طول زمان برداشتهای ناصواب یا تلقیات متفاوت از تعالیم انبیا پیدا میکنند، که بخشی از آن نیز اجتنابناپذیر است. با گذشت زمان طبیعتاً هر چه بیشتر از آن تعالیم فاصله گرفته شود، اختلاف و نزاع نیز افزایش مییابد. راهحل اصلی او برای عبور از این کثرت و یا قبول آن به عنوان امری ناگزیر، نخست ترک عادت و تقلید و بازگشت به سرچشمه تعالیم انبیا از طریق شهود و رؤیت باطنی است، و دیگر پذیرش این واقعیت که از سخن واحد امکان برداشتها و تلقیات گوناگون وجود دارد و باید این امکان و لوازم آن را به رسمیت شناخت و کثرت ادیان و عقاید را پذیرا شد. در پژوهش حاضر تلاش شده است دیدگاه عینالقضات درباره موارد یادشده شرح و بسط داده شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عینالقضات همدانی؛ عادتپرستی؛ دین حقیقی؛ دین تقلیدی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 783 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 703 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 570 |
| تعداد مقالات | 5,013 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,850,500 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 7,030,416 |