آسیبشناسی کاربرد مشارکت مدنی در بانکهای توسعهای بر اساس نظر خبرگان و ارائه مرابحه پروژهای به عنوان جایگزین | ||
| مطالعات اقتصاد اسلامی | ||
| مقاله 10، دوره 14، شماره 2 - شماره پیاپی 28، اردیبهشت 1401، صفحه 637-680 اصل مقاله (1.47 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ies.2022.240967.1973 | ||
| نویسنده | ||
| حسین میثمی* | ||
| عضو هیئت علمی پژوهشکده پولی و بانکی، بانک مرکزی ج.ا.ا. | ||
| چکیده | ||
| قرارداد مشارکت مدنی از جمله عقود پرکاربرد در شبکه بانکی کشور است که استفاده از آن در عمل معمولا با شروط ضمن عقد متعدد همراه میگردد و این مسئله ماهیت عقد را از ویژگی مشارکتی خود دور میسازد. این موضوع همواره مورد نقد اندیشمندان واقع شده و لذا راهکار اختصاص استفاده از عقد مشارکت مدنی به بانکهای توسعهای، به کرّات توسط محققین بانکداری اسلامی مطرح شده است. پرسش اصلی تحقیق حاضر آن است که: «چالشهای کاربرد عقد مشارکت مدنی در بانکهای توسعهای کشور کدام است و چه راهکار جایگزینی میتوان در این رابطه ارائه کرد؟». جهت پاسخگویی به این سوال از روش بررسی میدانی (مطالعه موردی در یک بانک توسعهای منتخب) و همچنین روش دلفی دومرحلهای جهت گردآوری نظرات خبرگان استفاده میشود. یافتههای تحقیق نشان میدهد که در عمل نه تسهیلاتگیرنده و نه بانک اساسا نیت و قصد مشارکت واقعی با یکدیگر ندارند و هدف آنها صرفا «تامین مالی با نرخ سود ثابت و از پیش تعیین شده با حداقل ریسک» است. لذا استفاده گسترده از عقد مشارکت مدنی با چالشهایی مواجه است که تضمین بازپرداخت اصل و سود، مشارکت نکردن بانک در زیان، قیمتگذاری پروژه صرفا بر اساس سود مورد انتظار، محاسبه سود به صورت تعهدی حتی در دوره اجرای پروژه و در نهایت دریافت وثیقه (در رابطه با اصل، سود، وجه التزام و غیره) برخی از مهمترین آنها محسوب میشوند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مشارکت مدنی؛ بانکهای توسعهای؛ مرابحه؛ فقه اسلامی؛ ایران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 903 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 789 |
||
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 570 |
| تعداد مقالات | 4,994 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,774,923 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,977,465 |