واکاوی انسجامگرایی و مبناگرایی در نظریات حقوقی: تحلیل موردی «نظریه جرمانگاری» | ||
| پژوهشنامه حقوق اسلامی | ||
| مقاله 7، دوره 23، شماره 3 - شماره پیاپی 57، پاییز 1401، صفحه 483-510 اصل مقاله (549.01 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/law.2022.242564.3189 | ||
| نویسنده | ||
| سلمان عمرانی* | ||
| استادیار، گروه حقوق جزا و جرمشناسی، دانشکده معارف اسلامی و حقوق، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| مساله مهمی که در تحلیل مبانی نظری حقوقی مورد غفلت قرار گرفته، تحلیل معرفتشناختی و توصیف ساختار نظری این علم است. به اعتقاد برخی حقوقدانان، دانش حقوق دانشی است مستقل که مفاهیم و مبانی خویش را خود تعریف میکند؛ در مقابل برخی دیگر معتقدند که حقوق و شاخههای آن علیرغم استقلال روشی، در تعریف و تبیین مفاهیم و مبانی بنیادین خود، به ناچار ملتزم به تبعیت از تعاریف ارائه شده از سوی سایر علوم است. با تعریفی که نظریههای توجیه از ساختار دانش ارائه کرده اند، گروه نخست در دایره «انسجامگرایان» قابل توصیف اند و گروه دوم را میتوان بر اساس معیارهای «مبناگرایان» مورد تحلیل قرار داد. در این مقاله کوشش شده تا ابتدا جلوههایی از رویکردهای انسجامگرایی و مبناگرایی در تئوریهای حقوقی واکاوی و ارزیابی شود و سپس تاثیر اتخاذ هر یک از این دو رویکرد در تحلیل نظریه جرمانگاری مورد مداقه قرار گیرد. از آنجا که نظریههای جرمانگاری متکفل حمایت از ارزشهای اساسی جامعه و تنظیم رابطه قهرآمیز دولت و انسان، «تحدید» یا «حمایت» از «آزادی»های افراد از طریق استفاده از «قدرت» و قوه قاهره است، تحلیل ساختار معرفتشناختی آن دارای آثار و ابعاد شایان توجهی است. نتیجه آنکه اگر با رویکرد انسجامگرایانه ساختار جرمانگاری تحلیل شود، ایراداتی نظیر «فقدان درون داد»، «تسلسل نامتناهی» و چالشهای توجیه گزارههای برون حقوقی بروز خواهد کرد. در مقابل، تحلیلِ مبناگرایانه جرمانگاری موجب میشود تا علاوه بر «توجیه پایههای غیرحقوقی جرمانگاری» و «تبارشناسی هر نظریه جرمانگاری»، بتوان نظریه «محدودیتهای اخلاقی حقوق کیفری فاینبرگ» را فاقد توجیه قلمداد کرد و مردود دانست. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فلسفه حقوق؛ جرم انگاری؛ نظریههای توجیه؛ انسجامگرایی؛ مبناگرایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 749 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 711 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,946 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,269,077 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,675,402 |