بررسی برهانهای ابن سینا بر استحالۀ تناسخ مُلکی | ||
| حکمت سینوی (مشکوه النور) | ||
| دوره 26، شماره 68، مهر 1401، صفحه 245-267 اصل مقاله (355.62 K) | ||
| نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ap.2023.243930.1609 | ||
| نویسنده | ||
| مهدی خیاط زاده* | ||
| دکتری فلسفۀ معاصر دانشگاه تهران، دانشکدگان فارابی و همکار پژوهشی موسسه پژوهشی حکمت و فلسفۀ ایران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| تناسخ مُلکی عبارت است از تعلق نفس انسانی یا حیوانی به انسان، حیوان، نبات یا جماد. نظریۀ تناسخ مُلکی، رقیبی برای مسئلۀ معاد بهشمار می آید و از این روی، تبیین استحالۀ آن بهعنوان مقدمۀ اثبات معاد، ضروری بهنظر میرسد. ابنسینا دو برهان برای استحالۀ تناسخ مُلکی دارد. برهان اول در آثار متعدد او آمده و براساس آن، تناسخ، مستلزم اجتماع دو نفس در بدن واحد است؛ اما برهان دوم تنها در الإشارات و التنبیهات بهصورت مجمل ذکر شده است. بوعلی تفصیل و بسط این استدلال را به مواضع دیگری از آثارش حوالت داده است؛ بدون آنکه این مواضع را مشخص کند. خواجه نصیرالدین طوسی، فخرالدین رازی و قطبالدین رازی تقریرهای متفاوتی درخصوص این استدلال بهدست داده اند. اختلاف این تقریرها در تعداد شقوق بیانشده ازسوی ابن سینا بهعنوان تالی قیاس استثنایی و نیز وجه استحالۀ این شقوق است. ازمیان این سه تقریر، تنها تقریر قطبالدین رازی با کلام شیخالرئیس مطابقت بیشتری دارد و در دو تقریر دیگر، کمبود یا زیادتی نسبتبه متن ابن سینا دیده میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تناسخ مُلکی؛ معاد؛ ابن سینا؛ نفس مستنسَخ؛ مزاج بدنی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,759 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 833 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,944 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,247,757 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,659,399 |