عدالت توزیعی در بانکداری؛ مرور نظاممند بر ادبیات پژوهش و رهیافتهای آن برای نظام بانکی ایران | ||
| تحقیقات مالی اسلامی | ||
| مقاله 3، دوره 14، شماره 1 - شماره پیاپی 31، پاییز 1403، صفحه 29-74 اصل مقاله (1.18 M) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/ifr.2025.246665.1901 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدمهدی فتوحی رشیدی1؛ محمد ندیری* 2؛ علیرضا سارنج2؛ محمدرضا جلیلوند3 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه مدیریت مالی و حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| 2دانشیار، گروه مدیریت مالی و حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| 3استادیار، گروه مدیریت بازرگانی و کارآفرینی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| 1. مقدمه و هدف فعالیت نظام بانکی با فرایند خلق پول و عرضه اعتبار پیوند خورده و بهطور مستقیم بر شیوههای توزیع و بازتوزیع ثروت در جامعه اثر میگذارد. در غیاب ملاحظات اخلاقی و اجتماعی، این فرایند میتواند به گسترش نابرابریهای اقتصادی و شکاف در بهرهمندی از خدمات مالی بینجامد. به همین دلیل، موضوعاتی چون مسئولیت اجتماعی بانکها و نقش نهاد ناظر پولی در کاهش پیامدهای منفی عملیات بانکی، به محورهای اصلی توجه پژوهشگران و سیاستگذاران تبدیل شده است. هدف این پژوهش، شناسایی و مرور نظاممند مطالعات انجامشده درباره عدالت توزیعی در بانکداری و ارائه رهیافتهایی متناسب با نظام بانکی ایران است. 2. مواد و روشها این تحقیق با رویکرد مرور نظاممند (Systematic Review) انجام شده است. جامعه آماری شامل پژوهشهای بینالمللی معتبر در حوزه عدالت توزیعی در بانکداری در بازه زمانی 1990 تا 2023 میلادی بود. در مرحله غربالگری، 44 مقاله منتخب بر اساس معیارهای اعتبار علمی و تناسب موضوعی انتخاب شد. سپس با بهرهگیری از روش مطالعه تطبیقی، یافتههای این مقالهها با ادبیات مالی اسلامی، قوانین بالادستی کشور و وضعیت موجود نظام بانکی ایران مقایسه گردید. 3. یافتههای تحقیق بررسی مقالهها نشان داد که عملیات بانکی در شرایط تورم مزمن و نرخ بهره حقیقی منفی (مانند وضعیت ایران) میتواند به توزیع رانت اعتباری و تشدید نابرابری اقتصادی منجر شود. یافتهها همچنین نشان دادند که تجارب بانکداری متعارف در سطح جهانی مجموعهای از مصادیق و پیشنهادهای سیاستی در حوزه عدالت توزیعی ارائه کردهاند که در صورت تطبیق با شرایط ایران، قابلیت استفاده دارند. 4. بحث و نتیجهگیری مطالعه حاضر نشان میدهد که تجارب جهانی در زمینه عدالت توزیعی در بانکداری، همراه با تحلیلهای برگرفته از مالی اسلامی و قوانین بالادستی، میتواند مبنایی برای اصلاح رویههای بانکی در ایران قرار گیرد. در نتیجه، برای کاهش نابرابریها و بهبود عدالت توزیعی، لازم است سیاستگذاران بانکی ایران ضمن بهرهگیری از یافتههای بینالمللی، اصلاحات ساختاری در خلق و تخصیص اعتبار، نظارت بر عملکرد بانکها و رعایت مسئولیت اجتماعی را مدنظر قرار دهند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بانکداری؛ خلقپول؛ عدالت توزیعی؛ سیاستهای اعتباری؛ مرور نظاممند | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,189 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,150 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 562 |
| تعداد مقالات | 4,903 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,139,242 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,544,010 |