شانس کور و هدایتشدگی الهی: بازسازی دیدگاهی سازگاریگرایانه با الهام از رویکرد پوکینگهورن درخصوص سازوکار فعل الهی | ||
| پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) | ||
| مقاله 3، دوره 23، شماره 2 - شماره پیاپی 46، آذر 1404، صفحه 21-42 اصل مقاله (1.13 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/prr.2025.246561.1933 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدابراهیم مقصودی* 1؛ سید حسن حسینی سروری2؛ روزبه زارع3 | ||
| 1پژوهشگر مرکز علم و الهیات، پژوهشکده مطالعات بنیادین علم و فناوری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. | ||
| 2استاد گروه فلسفه علم، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران. | ||
| 3استادیار گروه غربشناسی، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| سازگاریگرایی موضعی است که نظریۀ تکامل و خداباوری مداخلهگرا را قابل جمع میداند. سازگاریگرایان هدایتشده بودن اجزاء یا ویژگیهای زیستکره را با شانسیبودن فرایند تکاملی قابل جمع میدانند. یکی از پرسشهای مهم پیش روی سازگارگرا آن است که: چگونه ممکن است رویدادهای شانسی که کور و بیجهت هستند زیستکرهای هدفمند و هدایتشده را شکل دهند؟ برای پاسخ، سازگاریگرا باید مدلی از رویدادهایی شانسی ارائه دهد که مجموعۀ آنها را میتوان هدایتشده تلقی کرد. در این مقاله، به دو مدل نامزد برای چنین منظوری میپردازیم. مدل نخست که آن را «مدل پوکینگهورن» نامیده ایم، دربردارندۀ این عناصر است: نابسندگی فروکاستگرایی، علّیت بالابهپایین، شکافهای هستیشناختی، کلگرایی و وابستگی به زمینه، وجود شانس در جهان، عاملیّت الهی و اطلاعات فعال، یگانهگوهرانگاری دووجهی و صیرورت عینی. سپس استدلال میکنیم سه مؤلفه اخیر برای منظور ما ضروری نیستند و مدل مناسبتر، که آن را «مدل پوکینگهورن تعدیلیافته» نامیده ایم، از مدل پوکینگهورن نحیفتر است. بدینترتیب، نشان میدهیم که نظریۀ تکامل به لحاظ منطقی یا مفهومی سازگار است با این ادعا که علیرغم شانسیبودن رویدادهای سازندۀ زیستکره، دستکم برخی از جنبههای زیستکره هدایتشده هستند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نظریۀ تکامل؛ خداباوری؛ سازگاریگرایی؛ شانس؛ هدایتشدگی الهی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 437 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 168 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,930 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,196,888 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,609,105 |