تحلیل فقهی و حقوقی مسئولیت مدنی پلتفرمهای همسریابی مبتنیبر هوش مصنوعی، با نگاهی به رویکرد نظام حقوقی اتحادیۀ اروپا و ایالات متحده | ||
| فقه و حقوق خانواده | ||
| مقاله 5، دوره 31، شماره 84، فروردین 1405، صفحه 125-155 اصل مقاله (908.28 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/flj.2026.248665.2231 | ||
| نویسندگان | ||
| سیدعلی میرلوحی* 1؛ صدیقه مهدوی کنی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری فقه و حقوق خصوصی دانشگاه شهید مطهری، تهران، ایران. | ||
| 2دانشیار گروه فقه و حقوق اسلامی، پردیس خواهران، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران،ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف پژوهش حاضر، تبیین مبانی فقهی و حقوقی مسئولیت مدنی پلتفرمهای همسریابی مبتنیبر هوش مصنوعی با تمرکز بر خلأهای ناشیاز «جعبۀ سیاه الگوریتم» و ارائۀ راهکاری برای جبران خسارت کاربران است. روش تحقیق بهصورت توصیفی ـ تحلیلی و با بهرهگیری از منابع کتابخانهای و اسنادی است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که برخلاف رویکرد سنتی که پلتفرم را صرفاً واسطه میداند، در فقه امامیه با استناد به غلبۀ سبب بر مباشر در فرایندهای تصمیمساز پیچیده، میتوان پلتفرم را ذیل قواعد «تسبیب» و «غرور» ضامن دانست. همچنین تحلیل تطبیقی حاکی از آن است که نظام حقوقی ایران در مقایسه با رویکرد «ریسکمحور» اتحادیۀ اروپا، نیازمند گذار از نظریۀ تقصیر به نظریۀ «مسئولیت محض» یا «فرض تقصیر» در سامانههای پرخطر است. نوآوری پژوهش در اثبات این امر است که مکانیسمهای فعلی قانون تجارت الکترونیک برای پوشش خطاهای الگوریتمی ناکافی است و باید «حق بر توضیح» و «ممیزی الگوریتم» بهعنوان الزامات پیشینی جهت احراز مسئولیت مدنی در رویۀ قضایی پذیرفته شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| حقوق فنّاوری؛ ضمان قهری؛ قاعدۀ تسبیب؛ قاعدۀ غرور؛ مسئولیت مدنی؛ همسریابی آنلاین؛ هوش مصنوعی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 248 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 60 |
||
اخبار و اعلانات
- تغییر نشانی وبگاه نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهاسلام
- آمار رتبهبندی نشریات علمی کشور در ارزیابی سال 1400 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- وضعیت رتبهبندی نشریات علمی دانشگاه امام صادق علیهالسلام براساس نتایج نهایی رتبهبندی نشریات علمی کشور در سال 1400
- نشریه علمی «فقه و حقوق خانواده» وابسته به دانشگاه امام صادق علیهالسلام در پایگاه بینالمللی DOAJ نمایه شد.
- أخذ شناسه DOI برای مقالات نشریه علمی «تحقیقات مالی اسلامی»
- بازنشر مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- تفاهمنامه همکاری دانشگاه با سامانه مشابهتیاب سمیمنور
- دسترسی آزاد "Open Access" به کلیه مقالات منتشره نشریات دانشگاه امام صادق علیهالسلام
- نمایه مقالات پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت) در پایگاه بینالمللی Philpapers
آمار
| تعداد نشریات | 19 |
| تعداد شمارهها | 564 |
| تعداد مقالات | 4,934 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,242,841 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 6,654,569 |