تحلیل روششناختی پژوهشهای سواد اطلاعاتی در بافت کتابخانههای عمومی ایران IRAN | ||
| دین و ارتباطات (نامه صادق) | ||
| مقاله 12، دوره 28، ویژهنامه اول؛ دین، رسانه و سواد رسانهای، آذر 1400، صفحه 328-305 اصل مقاله (964.17 K) | ||
| نوع مقاله: علمی-پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30497/rc.2021.75919 | ||
| نویسنده | ||
| بتول کیخا | ||
| استادیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه زابل | ||
| چکیده | ||
| هدف: هدف مقاله حاضر تحلیل روششناختی پژوهشهای حوزه سواد اطلاعاتی در بافت کتابخانههای عمومی کشور است. نوع، روش و جامعه: پژوهش ازنظر هدف کاربردی است که با استفاده از ابزار سیاههوارسی و با روشهای سرشماری و مرور اسناد بر پایه تحلیلهای روششناختی نگاشته شده است. جامعه پژوهش متن کامل کلیه آثار پژوهشی این حوزه اعم از مقالههای مجلات علمی، پایاننامهها و طرحهای پژوهشی نمایه شده در پایگاههای اطلاعاتی فارسیزبان شامل: اسآیدی، مگیران، نورمگز، ایرانداک و سامانه مدیریت طرحهای پژوهشی نهاد کتابخانههای عمومی کشور بودند که بدون بازه زمانی و بدون نمونهگیری، گردآوری و بررسی شدند. برای استخراج دادهها از نرمافزار اکسل استفاده شد. یافتهها: از مجموع آثار پژوهشی منتشرشده در این حوزه، میانگین تعداد نویسندگان به تعداد پژوهشها 4/2 است. از مجموع 56 پژوهشگر این حوزه، زنان 52 درصد و مردان 48 درصد مشارکت را به خود اختصاص دادهاند. از مجموع 23 پژوهش مورد بررسی، 74 درصد پژوهشها با روشهای کمّی و 22 درصد با روشهای کیفی و 4 درصد با رویکرد آمیخته برای گردآوری و تحلیل دادهها انجام شده است. پرسشنامه بیشترین ابزار گردآوری دادهها و آزمون تی، پراستفادهترین آزمون آماری در این پژوهشها بوده است. پژوهشگرانِ دانشگاه الزهرا (س) بیشترین وابستگی سازمانی را در میان مؤسسات آموزشی و پژوهشی به خود اختصاص دادهاند. بیشترین فراوانی پژوهشها مربوط به پایاننامههای ثبتشده در ایرانداک و مقالههای منتشرشده در فصلنامه تحقیقات اطلاعرسانی و کتابخانههای عمومی و طرحهای پژوهشی ثبتشده در سامانه مدیریت طرحهای پژوهشی نهاد کتابخانههای عمومی کشور است. نتیجهگیری: بهرغم اینکه نزدیک به سه دهه از ظهور و تبیین اهمیت مهارتهای سواد اطلاعاتی در کشور میگذرد؛ توجه به بافت کتابخانههای عمومی در پژوهشهای منتشرشده در حوزه سواد اطلاعاتی ضعیف ارزیابی میشود. همچنین باتوجهبه اینکه در بیشتر پژوهشها عمدتاً از رویکردهای کمّی استفاده شده است به نظر میرسد توجه به انجام پژوهشهای کیفی و آمیخته در حوزه سواد اطلاعاتی در بافت مذکور ضرورتی است که میتواند با جریانسازی علمی مناسب در پر کردن شکافهای پژوهشی این حوزه مؤثر واقع شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سواد اطلاعاتی؛ کتابخانههای عمومی؛ تحلیل روششناختی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5,128 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,676 |
||